सो बैठकले सन् २०२३–२०२७ को मर्यादित कामसम्बन्धी राष्ट्रिय कार्यक्रम’ को प्रगति समीक्षा गर्दै आगामी रणनीतिका बारेमा समेत छलफल गरेको थियो ।

कार्यक्रममा श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षा मन्त्रालयका सचिव डा. दीपक काफ्लेले मर्यादित काम, सामाजिक न्याय र समावेशी आर्थिक विकासका लागि त्रिपक्षीय सहकार्यलाई अझ सुदृढ बनाउनुपर्नेमा जोड दिनुभयो ।

आईएलओ नेपालका देशीय निर्देशक नुमान ओजकानले सहकार्यबाटै श्रमका मुद्धाहरु सम्बोधन गर्न सकिने धरणा राख्दै यस क्षेत्रमा काम गर्दा सही तथ्याङ्कमा जोड दिनु पर्ने बताउनु भयो ।

सो अवसरमा बोल्दै नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघका उपाध्यक्ष एवं रोजगारदाता परिषदका सभापति प्रवलजंग पाण्डेले मुलुकको आर्थिक विकास र उत्पादनशीलता वृद्धिका लागि सरकार, रोजगारदाता र श्रमिकबीचको सुमधुर सम्बन्ध अपरिहार्य रहेको बताउनुभएको छ ।

श्रमिक कल्याण र महिला सशक्तिकरणमा विशेष पहल अन्तर्राष्ट्रिय श्रम संगठनसँगको साझेदारीमा महासंघले गरिरहेका कार्यहरूबारे प्रकाश पार्दै पाण्डेले चिया र अलैँची क्षेत्रमा व्यवसायिक सुरक्षा तथा स्वास्थ्य निर्देशिका कार्यान्वयनमा ल्याइएको तथा महिला उद्यमीहरूलाई सहयोग गर्न ’महिला उद्यमशीलता सहायता कक्ष सञ्चालन गरिएको र कर्णाली तथा सुदूरपश्चिमका विभिन्न स्थानमा बहु उद्देशिय स्याहार केन्द्रहरुको पाइलटिङमा ल्यएको बारे जानकारी गराउनु भयो ।

नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघले सरकार र आइएलो संगको सहकार्यमा मर्यादित काम र समावेशी विकासका क्षेत्रमा काम गरिरहको छ । यसले महिला र युवा जस्ता लक्षित समूहलाई अर्थतन्त्रको मूलधारमा ल्याउने लक्ष्य राखेको छ ।

'नेपालका लागि नवप्रवर्तन: राष्ट्रिय चुनौतीका लागि स्थानीय समाधान' भन्ने नाराका साथ आयोजित यस ह्याकाथनमा २१८ आवेदनहरू मध्येबाट १७ वटा उत्कृष्ट टोलीहरू छनोट भएका थिए। सहभागीहरूमा ५७ प्रतिशत कलेज स्तरका र ४३ प्रतिशत माध्यमिक विद्यालय स्तरका विद्यार्थीहरू रहेका थिए, जसले नेपालको शैक्षिक परिदृश्यको व्यापक प्रतिनिधित्व गरेका थिए।

देशव्यापी सहभागिता र समावेशीता

यस कार्यक्रमले भौगोलिक विविधतालाई पनि विशेष प्राथमिकता दिएको थियो। काठमाडौँ उपत्यका (काठमाडौँ, ललितपुर, भक्तपुर र धुलिखेल) बाट ७० जना सहभागी रहेका थिए भने उपत्यका बाहिरका प्रमुख सहरहरू जस्तै धनगढी, बुटवल, जनकपुर, बर्दिबास, वीरगन्ज, विराटनगर र सुर्खेतबाट १५ जना सक्रिय सहभागीहरूको उपस्थिति रहेको थियो।

७२ घण्टाको निरन्तर मेहेनत र मेन्टरसिप

विगत ७२ घण्टादेखि सहभागी टोलीहरूलाई ८ जनाभन्दा बढी उद्योग विज्ञहरूले मेन्टरसिप प्रदान गरेका थिए। पहिलो र दोस्रो दिनमा सहभागीहरूले प्राविधिक संरचनादेखि सामाजिक-आर्थिक प्रभावसम्मका विषयमा विज्ञहरूसँग प्रत्यक्ष छलफल गरी आफ्ना सोचहरूलाई परिष्कृत गरेका थिए।

ह्याकाथन विशेष गरी सातवटा मुख्य स्तम्भहरूमा केन्द्रित थियो:

● डिजिटल समावेशीकरण र पहुँच

● जलवायु परिवर्तन र दिगोपना

● शिक्षा र सीप विकास

● कृषि र ग्रामीण विकास

● पर्यटन र सांस्कृतिक संरक्षण

● उद्यमशीलता र रोजगारी

● स्वास्थ्य र कल्याण

भविष्यका उद्यमीहरूको लागि मञ्च

"यो ह्याकाथन एउटा प्रतिस्पर्धा मात्र नभई नेपाली उद्यमीहरूको आगामी पुस्ताका लागि एउटा 'इन्क्युबेटर' (हुर्काउने थलो) पनि हो," आयोजक समितिका एक प्रतिनिधिले भने। "स्थानीय समाधानहरूमा केन्द्रित रहेर, हामी हाम्रा युवाहरूलाई प्रविधि र नवप्रवर्तनमार्फत देशको विकासको स्वामित्व लिन सशक्त बनाउँदैछौं।"

आज मे १२, २०२६ मा १७ वटा टोलीहरूले आफ्ना अन्तिम प्रोटोटाइपहरू (नमुना) प्रस्तुत गरेसँगै र विशिष्ट निर्णायक मण्डलसामु 'पिच' गरेपछि यो कार्यक्रम समापन भएको छ। अनलाइन कोर्सहरूमा हुने न्यून संलग्नता र प्रमाणपत्रहरूमा "प्रुफ अफ वर्क" (कार्यको प्रमाण) अभाव हुने समस्यालाई सम्बोधन गर्न "Leapnode" निर्माण गर्ने विजेता टोली "TEAM NOVA" ले आफ्नो परियोजनालाई थप विकास गर्न रु ५०,००० को भव्य पुरस्कार प्राप्त गरेको छ। यसका साथै उनीहरूले उद्योगका नेतृत्वकर्ता र सरकारी सरोकारवालाहरूसँग नेटवर्किङ गर्ने अवसर पनि पाएका छन्।

Leapnode को शक्ति यसको विविध बहु-विषय आधारमा निहित छ, जसले प्राविधिक कार्यान्वयन र रणनीतिक प्रभाव बीचको खाडललाई कम गर्दछ। यसको विकासलाई हाम्रो फ्रन्टएन्ड डेभलपरहरू प्रशान्त दाश . र राहुल सिंग. को प्राविधिक मेहेनत र ब्याकएन्ड आर्किटेक्चर सम्हाल्ने समीन थापा ले ऊर्जा प्रदान गरेका छन्। यो प्राविधिक पक्षलाई वित्त र बजारीकरणको नेतृत्व गर्ने शैल मल्ल . को रणनीतिक दृष्टिकोण र हाम्रा मुख्य अनुसन्धानकर्ता राम कृष्ण भण्डारी. को शैक्षिक अन्तर्दृष्टिले पूर्णता दिएको छ। कम्प्युटर विज्ञान, व्यवसाय र शिक्षा क्षेत्रको विज्ञतालाई संयोजन गर्दै यस टोलीले एउटा यस्तो समाधान तयार पारेको छ जुन प्राविधिक रूपमा सबल र बजारका लागि तयार छ।

आयोजक र साझेदारहरू

युवा सशक्तीकरणका क्षेत्रमा कार्यरत संस्था ग्लोजकल को आयोजनामा भएको यस कार्यक्रममा शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालय (MoEST) को सहकार्य रहेको थियो। कार्यक्रमलाई सफल बनाउन एशियाली विकास बैंक (ADB) ले साझेदारी गरेको थियो भने एम्बार्क कलेज (Embark College) शैक्षिक साझेदारको रूपमा रहेको थियो।

नेपालको इन्टेरियर डिजाइन क्षेत्रकै प्रतिष्ठित अवार्ड कार्यक्रम आईडिया एक्सिलेन्स अवार्ड २०२६ का लागि निटको नेपाल टाइटल स्पोन्सरको रूपमा आधिकारिक रूपमा जोडिएको छ। साथै, बेनकार्डो ग्यालेरिया तथा लुम्बिनी सिरामिक्स लि. (लामिनार टाइल्स) सह-प्रायोजकको रूपमा कार्यक्रममा सहभागी भएका छन्।

यसैगरी, कार्यक्रमको बैंकिङ पार्टनर का रूपमा ग्लोबल आइएमई बैंक पनि आधिकारिक रूपमा आबद्ध भएको आयोजकले जनाएको छ।

नेपालमा इन्टेरियर डिजाइन क्षेत्रको उत्कृष्टता, सिर्जनशीलता, नवप्रवर्तन तथा व्यावसायिक योगदानलाई सम्मान गर्ने उद्देश्यले आयोजना हुन लागेको यस कार्यक्रममा देशभरका प्रोफेशनल इन्टेरियर डिजाइनर, डिजाइन विद्यार्थी, डिजाइन फर्म, ब्रान्ड प्रतिनिधि तथा सम्बन्धित व्यवसायिक क्षेत्रका व्यक्तिहरूको उल्लेखनीय सहभागिता रहने आयोजकले जनाएको छ।

आयोजकका अनुसार निटको नेपाल, बेनकार्डो ग्यालेरिया, लामिनार टाइल्स तथा ग्लोबल आइएमई बैंक जस्ता प्रतिष्ठित संस्थाहरूको सहकार्यले कार्यक्रमलाई अझ व्यावसायिक, प्रभावकारी तथा भव्य बनाउने विश्वास गरिएको छ। साथै, यस्ता संस्थाहरूको सहभागिताले नेपालको इन्टेरियर डिजाइन उद्योग, निर्माण सामग्री क्षेत्र तथा व्यवसायिक नेटवर्क विस्तारमा सकारात्मक प्रभाव पार्ने अपेक्षा गरिएको छ।

कार्यक्रममार्फत स्पोन्सर तथा पार्टनर ब्रान्डहरूले प्रत्यक्ष रूपमा नेपालभरका इन्टेरियर डिजाइनर तथा डिजाइन कम्युनिटीसँग नेटवर्क विस्तार गर्ने, आफ्ना उत्पादन तथा सेवाहरू प्रस्तुत गर्ने, ब्रान्ड भिजिबिलिटी बढाउने तथा दीर्घकालीन व्यावसायिक सम्बन्ध निर्माण गर्ने अवसर प्राप्त गर्नेछन्।

त्यसैगरी, इन्टेरियर डिजाइन क्षेत्रमा कार्यरत प्रोफेशनल तथा विद्यार्थीहरूले उद्योगसँग नजिकबाट जोडिने, नयाँ सामग्री तथा प्रविधिबारे जानकारी प्राप्त गर्ने, आफ्नो प्रतिभा प्रस्तुत गर्ने तथा राष्ट्रिय स्तरको प्लेटफर्ममार्फत पहिचान स्थापित गर्ने अवसर पाउनेछन्।

आयोजकले अझै पनि कार्यक्रमसँग सहकार्य गर्न इच्छुक विभिन्न ब्रान्ड, कम्पनी तथा भेन्डरहरूलाई स्पोन्सर तथा पार्टनरको रूपमा जोडिन खुला निमन्त्रणा दिएको जनाएको छ। कार्यक्रममा सहकार्य गर्न चाहने इच्छुक भेन्डर तथा व्यवसायिक संस्थाहरूलाई आयोजकसँग सम्पर्क गर्न अनुरोध गरिएको छ।

आयोजकले यस्तो सहकार्यले नेपालमा इन्टेरियर डिजाइन क्षेत्रलाई थप संगठित, व्यावसायिक र अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा प्रतिस्पर्धी बनाउन सहयोग पुग्ने विश्वास व्यक्त गरेको छ।

आन्तरिक हवाई सेवा प्रदान गदै आइरहेको यति एयरलाइन्स लिमिटेड नेपालका अग्रणी निजी हवाई सेवा प्रदायकहरुमध्ये एक हो । कम्पनीले उच्च सुरक्षा मापदण्ड, विश्वसनीय सञ्चालन तथा गुणस्तरीय सेवामा विशेष जोड दिँदै देशका प्रमुख शहरी तथा दुर्गम गन्तव्यहरुमा नियमित उडान सञ्चालन गर्दै आएको छ । साथै, नेपालको हवाई पहुँच विस्तार तथा क्षेत्रिय कनेक्टिभिटी सुदृढ गर्न कम्पनीले महत्वपूर्ण योगदान पु्याउदै आएको छ ।

कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै डिजी ग्रुपका अध्यक्ष विज्ञान श्रेष्ठले नेपालका विद्यालय तथा कलेजहरूमा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरको डिजिटल शिक्षा विस्तार गर्ने उद्देश्यसहित डिजी स्कुलले बेलायती मापदण्डअनुसारको कम्प्युटर पाठ्यक्रम र अन्तरक्रियात्मक ई-लर्निङ प्रणाली सञ्चालन गरिरहेको जानकारी दिए। उनका अनुसार नेपाली विद्यार्थीलाई प्रारम्भिक तहदेखि नै विश्वस्तरीय डिजिटल सीप प्रदान गर्दै भविष्यको प्रतिस्पर्धात्मक बजारका लागि सक्षम बनाउने लक्ष्य लिइएको छ।

यही अवसरमा डिजी ग्रुप अन्तर्गत स्थापना गरिएको नयाँ सूचना प्रविधि कम्पनी ‘टेकपाइला इनोभेसन’को औपचारिक घोषणा पनि गरिएको थियो। कार्यक्रममा साइबर सुरक्षा बिज्ञ एबं टेकपाइला इनोभेसनका एसोसिएट डाइरेक्टर चिरञ्जीवी अधिकारीले युवाहरूलाई प्रविधिमार्फत आत्मनिर्भर र दक्ष बनाउने उद्देश्यसहित कम्पनी स्थापना गरिएको बताए। उनले शिक्षा र व्यावहारिक प्रविधि क्षेत्रबीचको दूरी घटाउँदै एकेडेमी, बुटक्याम्प तथा विभिन्न साझेदारीमार्फत युवाहरूलाई प्रत्यक्ष रूपमा प्रविधि उद्योगसँग जोडिने वातावरण बनाइने उल्लेख गरे।

नेपाल चेम्बर अफ कमर्शका निवर्तमान अध्यक्ष राजेन्द्र मल्लले प्रमुख अतिथिका रूपमा बोल्दै टेकपाइला इनोभेसनले सूचना प्रविधि शिक्षा र सेवाको आधार बलियो बनाउन थालेको प्रयास प्रशंसनीय रहेको बताए। यसैगरी लर्निङ्ग बाइ अर्निंग भन्ने मुला नारालाई आत्मसाथ गर्दै युवाहरुलाई नेपालमै राख्न सकेमा नेपालको डिजिटल अर्थतन्त्र सुदृढ हुनुका साथै दक्ष जनशक्ति उत्पादनमा महत्वपूर्ण योगदान पुग्ने उनको भनाइ थियो।

कार्यक्रममा सफ्टवारिका कलेज अफ आईटी एण्ड ई-कमर्सका प्रिन्सिपल प्रमोद पौडेल, सूचना प्रविधि विज्ञ अमृत थापा, डिजी स्कुल ग्लोबलकी बिजनेस हेड अनिता महर्जन तथा लुम्बिनी प्रदेश प्रमुख लेखनाथ पन्तलगायतले डिजिटल शिक्षा, प्रविधि र नवप्रवर्तनको महत्वबारे धारणा राखेका थिए।

बुटवलमा सम्पन्न उक्त कार्यक्रमले लुम्बिनी प्रदेशमा डिजिटल साक्षरता विस्तारसँगै प्रविधिमैत्री शिक्षा प्रणाली निर्माणतर्फ नयाँ ऊर्जा थपेको सहभागीहरूको भनाइ थियो। ‘मेड इन नेपाल’ प्रविधि र नेपाली सफ्टवेयर इकोसिस्टमलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरसम्म पुर्‍याउने लक्ष्यसहित सुरु गरिएको यो पहललाई शिक्षा तथा सूचना प्रविधि क्षेत्रमा सकारात्मक कदमका रूपमा हेरिएको छ।

संघका अनुसार प्रतियोगितामा सेन्ट्रल एसियाका आठ राष्ट्रको सहभागिता रहनेछ । सहभागी राष्ट्रहरूमा नेपाल, इरान, किर्गिस्तान, भारत, श्रीलंका, बंगलादेश, मालदिभ्स र कजाकिस्तान रहेका छन् ।

नेपालको राष्ट्रिय खेलका रूपमा रहेको भलिबलको विकास र विस्तारका लागि संघले विगत लामो समयदेखि राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरका प्रतियोगिता आयोजना गर्दै आएको जनाएको छ । विभिन्न प्रतियोगितामार्फत नेपालले स्वर्ण, रजत तथा कास्य पदक हासिल गर्दै अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा समेत उपस्थिति बलियो बनाएको संघको भनाइ छ ।

संघका अनुसार यो प्रतियोगिता एफआइभीबी वर्ल्ड र्‍याङ्किङसँग समेत सम्बन्धित भएकाले नेपाली महिला राष्ट्रिय टोलीले उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्न सकेमा नेपालको विश्व वरीयतामा उल्लेख्य सुधार आउने अपेक्षा गरिएको छ ।

प्रतियोगिताको प्रत्यक्ष प्रसारण हिमालय स्पोर्ट्स ले गर्नेछ । संघले प्रतियोगिताको अधिकांश तयारी पूरा भइसकेको र बाँकी कार्यहरू निर्धारित समयभित्र सम्पन्न गरिने जनाएको छ ।

प्रतियोगिता आयोजना गर्न करिब २ करोड ५० लाख रुपैयाँ खर्च हुने अनुमान गरिएको छ । प्रतियोगिताका लागि नेपाल सरकार ले १ करोड रुपैयाँ तथा काठमाडौं महानगरपालिका ले २० लाख रुपैयाँ बजेट सहयोग गरेको संघले जनाएको छ ।